DESTYNACJE · SZKOCJA · ARCHIPELAG ORKADÓW
Orkady - wyspy, na których historia jest wszędzie
Na Orkadach możesz rano wypić kawę w niewielkim porcie, a godzinę później stanąć przed domem zbudowanym pięć tysięcy lat temu. Są tu kamienne kręgi, stare rodzinne posiadłości, surowe klify i ludzie, którzy mają czas zapytać, skąd przyjechałeś.
To wyspy, których nie trzeba specjalnie upiększać.
Orkady w pigułce
Gdzie?
Archipelag na północ od Szkocji
Charakter
Historia · przyroda · odkrywanie
Kiedy jechać?
Najchętniej maj-wrzesień
Ile czasu?
3-4 dni na główną wyspę, dłużej na pozostałe
Dla kogo?
Dla ciekawych historii, natury i miejsc poza utartym szlakiem
Dla kogo nie?
Dla szukających pewnego słońca i plażowania
Wyróżniki
5000 lat historii · surowe wybrzeża · życie wyspiarzy
CO WARTO ZOBACZYĆ I PRZEŻYĆ?
Skara Brae - domy starsze niż piramidy
Patrzysz na pozostałości kamiennych domów i widzisz nie tylko ściany. Są łóżka, półki, paleniska i przejścia między pomieszczeniami. Wszystko urządzone tak, żeby dało się tu normalnie żyć. Tyle że ludzie mieszkali tutaj około pięciu tysięcy lat temu.
Osadę odsłonił sztorm w 1850 roku. Niedaleko stoi Skaill House, XVII-wieczna posiadłość. Jej ówczesny właściciel, William Graham Watt, uczestniczył w odkrywaniu kamiennych domów. Podczas jednego spaceru poznajesz dwa światy oddzielone tysiącami lat.
Na zwiedzanie: około 1,5-2 godzin.
Ring of Brodgar - historia ukryta pod trawą
Ogromny kamienny krąg stoi pośród zielonych wzgórz i jezior. Ma kilka tysięcy lat, ale jego dokładne przeznaczenie pozostaje zagadką.
Niedaleko leży Ness of Brodgar. Przez ponad dwadzieścia lat archeolodzy odkrywali tam rozległy kompleks neolitycznych budynków. Po zakończeniu głównych wykopalisk teren zasypano, żeby chronić znaleziska.
Pod zwykłym zielonym polem kryje się historia, którą badacze będą analizować jeszcze przez lata.
Na spacer: około 30-60 minut.
Kirkwall - poranna kawa i partia darta
W Kirkwall warto pospacerować bez pośpiechu. Przejść wąskimi uliczkami, zobaczyć katedrę św. Magnusa i usiąść rano przy kawie niedaleko portu.
Ale równie dobrze zapamiętuje się miejscowy pub.
Kiedyś weszliśmy do takiego lokalu. Ktoś podszedł, zapytał, skąd jesteśmy, co robimy na Orkadach i jak trafiliśmy do ich knajpy. Chwilę później zaprosił nas do wspólnej gry w darta.
Nie była to żadna turystyczna atrakcja. Po prostu zwykłe zainteresowanie przybyszami. Podobną otwartość spotykaliśmy w rozmowach z miejscowymi żeglarzami.
Scapa - okręty, historia i whisky
Scapa Flow była jedną z najważniejszych baz brytyjskiej marynarki wojennej. Na jej dnie spoczywają wraki okrętów, a wybrzeża noszą ślady obu wojen światowych.
Ale Scapa ma też przyjemniejsze skojarzenie - whisky.
Nad zatoką działa destylarnia Scapa, produkująca szkocką whisky single malt. Warto zajrzeć, zobaczyć destylarnię i sprawdzić, co mają na półkach.
Choć przy cenach niektórych butelek degustacja może być rozsądniejsza niż zakupy.
The Gloup - co potrafi zrobić morze
Na wschodnim wybrzeżu głównej wyspy znajduje się The Gloup - głęboka szczelina powstała po zawaleniu części stropu morskiej jaskini.
Z góry widać strome skały i wodę wpływającą do wnętrza.
Stojąc nad nią, trudno nie zastanawiać się, jak wygląda od strony morza. Czy dałoby się tam w ogóle wpłynąć niewielką łodzią? To pytanie pozostawmy wyobraźni.
Miejsce najlepiej oglądać z bezpiecznych punktów widokowych.
Przyroda, która nauczyła się żyć z wiatrem
Na Orkadach dominują otwarte łąki, wrzosowiska i klify pełne ptaków morskich. Wiosną wracają maskonury, na skałach odpoczywają foki, a przy odrobinie szczęścia można dostrzec orki.
Rośnie tu również maleńki pierwiosnek szkocki, spotykany tylko na Orkadach i północy kontynentalnej Szkocji.
A na wyspie North Ronaldsay żyją owce, które znaczną część pożywienia znajdują na brzegu, zjadając wyrzucane przez morze wodorosty.
Tak, owce jedzące glony.
Co warto spróbować?
Orkady mają własne kulinarne tradycje. Warto spróbować miejscowych ryb, owoców morza, serów oraz bere bannocks - placków z mąki ze starej odmiany jęczmienia uprawianej na wyspach.
Taką mąkę nadal produkuje historyczny Barony Mill.
To dobry pretekst, żeby zajrzeć do niewielkiej kawiarni lub piekarni.
Orkady od strony morza
Na Orkadach morze nie tylko oddziela wyspy. Od wieków również je łączy.
Płynąc między nimi, oglądamy klify, niewielkie osady, latarnie i porty, do których nie każdy turysta zagląda. Można zatrzymać się w Kirkwall, porozmawiać z miejscowymi żeglarzami, a następnego dnia ruszyć w stronę kolejnej wyspy.
Ale żeglowanie tutaj wymaga przygotowania. Silne prądy pływowe, wiatr i otwarte przejścia sprawiają, że pogodę, trasę i czas przejścia trzeba dobrze zaplanować.
Czasami ważniejsze od pytania „dokąd?” jest „o której?”.
Kiedy jechać i co warto wiedzieć?
Kiedy i na jak długo?
Najwygodniej poznawać Orkady od maja do września. Dni są długie, ale pogoda potrafi zmienić się kilka razy dziennie.
Na najważniejsze miejsca głównej wyspy warto przeznaczyć 3-4 dni. Jeśli chcesz odwiedzić również mniejsze wyspy, zaplanuj więcej czasu.
Jak dotrzeć?
Do Kirkwall można dolecieć z kilku szkockich miast, między innymi Edynburga i Glasgow.
Na Orkady kursują również promy, na przykład z Aberdeen do Kirkwall i ze Scrabster do Stromness.
Jak zwiedzać?
Na głównej wyspie przydaje się samochód. Działają także autobusy, ale przy rozproszonych atrakcjach trzeba sprawdzać rozkłady.
Między wyspami kursują lokalne promy i samoloty.
Co jeszcze warto wiedzieć?
Nawet latem przydadzą się ciepła warstwa, kurtka przeciwdeszczowa i solidne buty.
Orkady nie należą do tanich kierunków. Noclegi i transport warto planować wcześniej.
Polscy turyści co do zasady potrzebują paszportu i brytyjskiej autoryzacji ETA. Sprawdź aktualne wymagania i wyjątki na GOV.UK.
Funt szterling (GBP).
Warto zadbać o ochronę kosztów leczenia i transportu medycznego, a podczas żeglowania również o odpowiedni zakres aktywności.
Uważaj na mokre skały i urwiska. Pogoda może wpływać na połączenia między wyspami.
Informacje praktyczne - stan na listopad 2026.
ODKRYJ ORKADY Z SAIL4QUEST
Zobacz Orkady podczas rejsu
Na naszych szkockich trasach chcemy zostawiać czas nie tylko na żeglowanie, ale również na poznawanie miejsc, do których dopływamy.
- Rejs podróżniczy
- Szkocja 2027
Hebrydy i Orkady
Z zachodniej Szkocji przez Hebrydy na Orkady. Po drodze wyspy, małe porty, surowe wybrzeża i czas na zwiedzanie.
- Rejs podróżniczy
- Szkocja 2027
Orkady i Kanał Kaledoński
Z Orkadów na szkocki ląd, a potem Kanałem Kaledońskim przez Highlands, Loch Ness i śluzy aż na zachodnie wybrzeże.